TIPTA "METAVERSE" DÖNEMİ

Hacettepe Üniversitesi (HÜ) öncülüğündeki uluslararası konsorsiyumun yürüttüğü proje kapsamında, tıp eğitimleri, deneme ameliyatları ve kritik hastalıkların teşhisinde hem metaverse hem de üç boyutlu gerçek insan modellerinin kullanımına başlandı.

SAĞLIK 27.04.2022, 04:54 Beyza Canpolat
TIPTA "METAVERSE" DÖNEMİ

Hacettepe Üniversitesi (HÜ) Tıp Fakültesi Üroloji Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Emre Huri, yürütücüsü bulunduğu ERASMUS Plus Yükseköğretim Programı kapsamındaki 300 bin avro bütçeli "Avrupa Modern Teknoloji Okulu" (European School of Modern Technology) isimli projenin detaylarına ilişkin açıklamalarda bulundu.

Cerrahide yeni tekniklerin ve özellikle riskli operasyonlarda ameliyat başarısının artırılmasının önemine işaret eden Huri, bu amaçla başlattıkları projede modern teknoloji okulu kurmayı hedeflediklerini, bunun için mühendisler ve bilim insanlarının yer aldığı bir ekip oluşturduklarını anlattı.

Huri, projenin hayata geçirilmesi için Türkiye'den Hacettepe Üniversitesi öncülüğünde, Belçika'dan Leuven Üniversitesi, İtalya'dan Perugia Üniversitesi, Güney Kore'den Chosun Üniversitesi ve İngiltere'den Uluslararası Kontinans Derneğinden bilim insanlarının bir araya geldiğini söyledi.

Simülatörler ve modeller Türkiye'de yerli olarak üretildi

EuroSOMT bünyesinde üretilen simülatörlerin 1,5 yılın sonunda hazırlandığını bildiren Prof. Dr. Emre Huri, "Simülatörler ve modeller, dünyada yok, Türkiye'de yerli olarak üretildi. Hacettepe Üniversitesi olarak 10 yıldır bu konu üzerine ekibimizle birlikte çalışıyoruz. Projede, uluslararası alanda dünyada ilk defa fonksiyonel üroloji alanındaki ameliyatlara, metaversenin içindeki sanal ve artırılmış gerçeklik uygulamasını dahil ettik, bunun yanında gerçek hasta verilerini kullanarak uygun yazılımlar aracılığıyla sanal modeller oluşturduk" bilgisini verdi.

İnsan bedeni, organları ve damarlarıyla gerçekliğe uygun şekilde adeta yeniden üretildi

Geliştirdikleri modelleri 3D yazıcılar aracılığıyla gerçek insan bedeni boyutlarında ürettiklerini anlatan Huri, "Birebir gerçek insan bedenine benzer modeller oluşturduk. Bu neden önemli? Çünkü günümüzde kadavra temini çok zor ve maliyetli olduğundan tıp eğitimlerinde kullanımı giderek azalıyor. Bu modeller ile kişinin organlarını, dokusunu, damar yapısını gerçekliğe uygun şekilde adeta yeniden oluşturduk. Böylece ameliyatlar ve eğitimlerde herhangi bir sürpriz ya da beklenmeyen bir durum yaşanmasının önüne geçilmiş oldu. Kritik hastalıkların teşhisinde de bu teknoloji oldukça fayda sağlıyor" diye konuştu.

Fotoğraf: AA

[Fotoğraf: AA]

Deneme ameliyatları basit maketler yerine ileri teknolojiyle yapılıyor

Prof. Dr. Emre Huri, bu modelleri ürolojide cerrahi amaçlı kullanmak üzere hazır hale getirdiklerini belirterek, şöyle devam etti:

"Projede, simülasyonlar için sanal gerçeklik gözlüğü de kullandık. Bu gözlük ile sanal ortamdaki bir ameliyathanede gerçek bir ameliyatı cerrahlara yaptırdık. Bu uygulamalar, cerrahların ameliyata hazır hale gelmesinde ve komplikasyon riskini ve yatış süresini azaltmada fayda sağlıyor. Bu modeller, akademiye ve günün sonunda hastalara hizmet verecek. Bir kişinin artık yüzlerce ameliyat yaparak asistanlığını bitirme şansı yok maalesef. Mevcut basit maketler yerine ileri teknolojiyle deneme ameliyatları yapılmasına imkan sağlanmış oldu."

 Yeni nesil teknoloji için uluslararası eğitimlere başlandı

Simülatör ve modeller üzerinde geliştirdikleri eğitim programını, Belçika, İtalya, Makedonya, Bosna Hersek ve Türkiye'den yaklaşık 50 asistan, ürolog ve tıp fakültesi öğrencisine yönelik başlattıklarını ifade eden Huri, "Bu süreçte, bu modellerle çalışan farklı bilgi seviyelerindeki hekimlerden görüş alarak bir değerlendirme yapacağız ve veriye dönüştüreceğiz. Bu modellerin tüm Avrupa'ya, uluslararası alana yaygınlaştırılmasını hedefliyoruz" dedi.

Üroloji Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Emre Huri, geliştirdikleri modellerin herhangi bir merkezden satın alınma imkanının bulunmadığına da işaret ederek, "Geliştirdiğimiz simülasyon ve gerçek insan modelleri ile dünyada ilk defa yeni nesil bir teknoloji oluşturduk. Tüm kliniklerde bu tür simülatörlerin olması ve uzmanlarımızın mesleki eğitimlerinde sürekli bunların kullanılması son derece önemli" değerlendirmesinde bulundu.

Fotoğraf: AA

[Fotoğraf: AA]

Yeni teknoloji tüm tıp dallarında kullanılabilir

Prof. Dr. Huri, geliştirdikleri simülatörlerin yerli ve milli olarak üretilmesinin önemini vurgulayarak, şöyle konuştu:

"Lokman Hekim Üniversitesinde direktörlüğünü yürüttüğüm SINERG 3D Laboratuvarı'nı sadece bu konuda çalışmak üzere kurduk ve modelleri üretmeye başladık. Metaversedeki sanal ve artırılmış gerçeklik uygulamalarını ve gerçek verilerle üç boyutlu model uygulamasını artık cerrahi planlamada, eğitimlerde, teşhis ve tedavide kullanılabilir hale getirmiş olduk. Ürolojinin yanında tüm tıp dallarında da bu teknoloji çok rahat kullanılabilir. Geliştirdiğimiz teknolojinin mevcut teknolojilerden farkı şu, biz çok karmaşık olan iç organları, kemik ve damar yapısını, kas dokusunu modelledik ve bir bütün oluşturduk."

Prof. Dr. Huri, geliştirilen teknolojinin uluslararası alanda büyük ses getirdiğini de vurgulayarak, "Bu teknoloji, tıp alanında tersine beyin göçünü de başlatmış durumda. Dünyada simülasyon yapan firma bile bizden geliştirdiğimiz modelleri istedi. Eğitimlerimizi uluslararası alanda yaygınlaştırmak için planlama yapıyoruz" bilgisini paylaştı.

Canlı cerrahiyi hızlandıracak

Proje asistanı, Hacettepe Üniversitesi Kimya Mühendisliği Bölümü son sınıf öğrencisi Murat Çevik de "hastanede çalışan mühendisler" kavramını, yürüttükleri efektif çalışmalarla hayata geçirdiklerini söyledi.

Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi mezunu Derya Sadeoğlu, daha önce üniversitenin benzer projelerinde görev aldıklarını belirterek, cerrahiyi bu simülasyonlar aracılığıyla deneyimleme imkanına kavuştuklarını ve ameliyat öncesi deneyim kazandıklarını anlattı.

Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi Tıp Fakültesinde üroloji asistanı Hatice Zoroğlu, bu teknolojinin ürolojide canlı cerrahiyi hızlandırmaya katkı vereceğini ifade etti.

Fotoğraf: AA

[Fotoğraf: AA]

"Kadavra üzerinde uyguluyorduk, şimdi modern teknoloji eğitime entegre edildi"

Ankara Şehir Hastanesi Jinekolojik Onkoloji Cerrahisi Uzmanı Doç. Dr. İlker Selçuk ise cerrahinin bir sanat olduğuna, öğrenmek için uzun yıllar gerektiğine işaret ederek, şunları kaydetti:

"Hastalar üzerinde işlem yapmadan önce belli bir öğrenme seviyesine ulaşmak gerekiyor, bunun için kadavra öğrenme seviyesi en yüksek araçtır. Çünkü kadavraların cerrahiyi birebir simüle eden yapısı vardır. Ancak günümüzde kadavra temini zor ve yüksek maliyetli. Kadavrada bir işlemi yaptıktan sonra tekrar yapma ihtimaliniz azalıyor. Bu proje, üç boyutlu modeller üzerinde cerrahi prosedürleri uygulamak. Bu modeller, hastaların tomografi ve MR bilgileri ile birebir insan anatomisine göre geliştirildi. Bu modellerden önce hocalarımızla cerrahi işlemleri, hasta üzerinde birebir deneyimleyerek ya da kadavra üzerinde uyguluyorduk. Şimdi artık modern teknolojiyi kullanmalıyız. Modern teknoloji eğitime entegre edilmiş oldu." (AA)

Yorumlar (0)
18
açık
Günün Anketi Tümü
Açık alanlarda maske kullanımı ve HES kodu sorgulamasının kaldırılmasını doğru buluyor musunuz?
Açık alanlarda maske kullanımı ve HES kodu sorgulamasının kaldırılmasını doğru buluyor musunuz?
Namaz Vakti 23 Mayıs 2022
İmsak 03:42
Güneş 05:33
Öğle 13:06
İkindi 17:03
Akşam 20:29
Yatsı 22:12
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 38 81
2. Fenerbahçe 38 73
3. Konyaspor 38 68
4. Başakşehir 38 65
5. Alanyaspor 38 64
6. Beşiktaş 38 59
7. Antalyaspor 38 59
8. Karagümrük 38 57
9. Adana Demirspor 38 55
10. Sivasspor 38 54
11. Kasımpaşa 38 53
12. Hatayspor 38 53
13. Galatasaray 38 52
14. Kayserispor 38 47
15. Gaziantep FK 38 46
16. Giresunspor 38 45
17. Rizespor 38 36
18. Altay 38 34
19. Göztepe 38 28
20. Ö.K Yeni Malatya 38 20
Takımlar O P
1. Ankaragücü 36 70
2. Ümraniye 36 70
3. Bandırmaspor 36 62
4. İstanbulspor 36 60
5. Erzurumspor 36 58
6. Eyüpspor 36 57
7. Samsunspor 36 51
8. Boluspor 36 50
9. Manisa Futbol Kulübü 36 49
10. Tuzlaspor 36 49
11. Denizlispor 36 49
12. Keçiörengücü 36 48
13. Gençlerbirliği 36 48
14. Altınordu 36 45
15. Adanaspor 36 45
16. Kocaelispor 36 44
17. Bursaspor 36 44
18. Menemen Belediyespor 36 38
19. Balıkesirspor 36 12
Takımlar O P
1. M.City 38 93
2. Liverpool 38 92
3. Chelsea 38 74
4. Tottenham 38 71
5. Arsenal 38 69
6. M. United 38 58
7. West Ham United 38 56
8. Leicester City 38 52
9. Brighton 38 51
10. Wolverhampton Wanderers 38 51
11. Newcastle 38 49
12. Crystal Palace 38 48
13. Brentford 38 46
14. Aston Villa 38 45
15. Southampton 38 40
16. Everton 38 39
17. Leeds United 38 38
18. Burnley 38 35
19. Watford 38 23
20. Norwich City 38 22
Takımlar O P
1. Real Madrid 38 86
2. Barcelona 38 73
3. Atletico Madrid 38 71
4. Sevilla 38 70
5. Real Betis 38 65
6. Real Sociedad 38 62
7. Villarreal 38 59
8. Athletic Bilbao 38 55
9. Valencia 38 48
10. Osasuna 38 47
11. Celta Vigo 38 46
12. Rayo Vallecano 38 42
13. Elche 38 42
14. Espanyol 38 42
15. Getafe 38 39
16. Mallorca 38 39
17. Cadiz 38 39
18. Granada 38 38
19. Levante 38 35
20. Deportivo Alaves 38 31